Παρασκευή, 14 Οκτωβρίου 2011

Από την “αλλαγή” στην χρεοκοπία ή πως θα μπορούσε να περιγράψει τη σύγχρονη Ελλάδα ο ιστορικός του μέλλοντος.


Το παρόν κείμενο είναι φανταστικό και αναφέρεται στο πως θα μπορούσε να περιγράψει τη σύγχρονη Ελλάδα ο ιστορικός του μέλλοντος. Οποιαδήποτε ομοιότης με πρόσωπα ή πράγματα είναι συμπτωματική!

Το ΠΑΣΟΚ ξεκίνησε το 1974 σαν κόμμα της κεντροαριστεράς και στελεχώθηκε από διανοούμενους οραματιστές οι οποίοι έθεταν σαν στόχο τον εκσυγχρονισμό και την πρόοδο της Ελλάδας. Η κατάληξη αυτής της προσπάθειας απεικονίζεται στο στεφάνι που εμφανίστηκε στην κηδεία του αείμνηστου Α. Παπανδρέου και έγραφε: “σε ευχαριστούμε Ανδρέα για τα όνειρα που μας χάρισες”!
Τα σημεία στα οποία το ΠΑΣΟΚ επικέντρωνε την πολιτική του ήταν:

1) ο επαναπροσδιορισμός της εξωτερικής πολιτικής με προσπάθεια απεξάρτησης από το σύμφωνο της Γιάλτας. Η ιδέα ήταν πως μια συμμαχία με τους Άραβες θα εξασφάλιζε την απαιτούμενη ισχύ ώστε η Ελλάδα να γίνει πιο ουδέτερη και ανεξάρτητη χώρα.
Όσον αφορά την τότε ΕΟΚ, το οικονομικό επιτελείο του ΠΑΣΟΚ εκτιμούσε ότι η Ελλάδα δεν ήταν έτοιμη για να αντιμετωπίζει τον ανταγωνισμό των ευρωπαϊκών μονοπωλίων. Το σύνθημα “ΕΟΚ και ΝΑΤΟ το ίδιο συνδικάτο” ακούγονταν και από τους διαδηλωτές του ΠΑΣΟΚ της εποχής. Έλεγαν πως το άνοιγμα των οικονομικών συνόρων θα προκαλούσε την έλευση πολυεθνικών που θα καταρράκωναν την ελληνική οικονομία που τότε στηριζόταν σε μικρές επιχειρήσεις και οι οποίες δεν θα άντεχαν τον ανταγωνισμό. Στην θέση των παντοπωλείων θα άνοιγαν σούπερ μάρκετ, οι μικρές βιοτεχνίες θα έκλειναν, ακόμη και τα αγροτικά προϊόντα θα κατέληγαν στις χωματερές γιατί τα συμφέροντα θα τα εισήγαγαν από το εξωτερικό. Ο ελληνικός λαός θα κατέληγε υπάλληλος των ξένων...

2) η οικονομική πολιτική. Το όραμα του ΠΑΣΟΚ ήταν οι “κοινωνικοποιήσεις” και η “κοινωνική δικαιοσύνη”.

3) ο εκσυγχρονισμός του Δημοσίου και η στελέχωσή του με αξιοκρατικά κριτήρια. Τότε το κράτος ήταν οργανωμένο με κομματικά κριτήρια. Δηλ για να διοριστεί κάποιος έπρεπε να ήταν “δικός μας”. Παλιότερα μάλιστα, αυτό έπρεπε να αποδεικνύεται και με “πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων”! Όταν κάποιος παρανομούσε, αν ήταν “δικός μας”, μπορούσε και να “τη γλιτώσει” και συνήθως προσέφερε κάποιο “δώρο”. Αν ήταν αντίπαλος δεν είχε ελπίδες!

4) το κοινωνικό κράτος με μέριμνα για βελτίωση της δωρεάν υγείας, παιδείας και συνταξιοδότησης

5) η εξάλειψη του “εθνικού διχασμού”

Τι έγινε μετά το 1981:

1) Η Ελλάδα προσέγγισε τον Αραβικό κόσμο, αλλά ουσιαστικά παρέμεινε στην σφαίρα επιρροής των ΗΠΑ. Έκλεισαν μόνο τις βάσεις που ήθελαν οι Αμερικανοί για να περικόψουν τις δαπάνες τους.

2) Η Ελλάδα, που είχε ήδη μπει στην ΕΟΚ, δεν έκανε τίποτα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς της. Η προοπτική της τουριστικής ανάπτυξης, που τότε άρχιζε να γιγαντώνεται, αφέθηκε στους χωρικούς που από την μια στιγμή στην άλλη έβλεπαν το χωριό τους να κατακλύζεται από τουρίστες. Φυσικά, χωρίς καμιά εμπειρία, οι υπηρεσίες που προσέφεραν ήταν από χαμηλής ποιότητας έως απαράδεκτες. Οι τουριστικές περιοχές έγιναν πεδίο βοράς για καιροσκόπους οι οποίοι κατέφθαναν από όλα τα μέρη της Ελλάδας με σκοπό το άμεσο κέρδος (“να αρπάξουμε ότι μπορούμε σήμερα. Αύριο βλέπουμε”).
Η βιομηχανική ανάπτυξη εκμηδενίστηκε. Οι μικρές βιοτεχνίες έκλεισαν γιατί ήταν πολύ πιο συμφέρον να εισάγεται το προϊόν παρά να παράγεται στην Ελλάδα. Οι σχετικοί νόμοι ευνοούσαν τους εισαγωγείς γιατί με αυτόν το τρόπο το κέρδος ήταν σίγουρο και άμεσο, ενώ με τις επενδύσεις μακροπρόθεσμο και αβέβαιο. Οι επιδοτήσεις, που ερχόταν κυρίως από την ΕΟΚ, κατέληγαν στα χέρια των επιτήδειων χωρίς να παράγεται έργο.
Οι “κοινωνικοποιημένες” υπηρεσίες έγιναν πεδίο κομματικών συμφερόντων και διορισμών για ρουσφετολογικούς λόγους, με αποτέλεσμα την χρεοκοπία όλων αυτών των επιχειρήσεων λόγω κακοδιαχείρισης.
Η οικονομία της Ελλάδας στηρίχτηκε στην κατανάλωση και όχι στην παραγωγή. Το αρνητικό εμπορικό ισοζύγιο έπρεπε να καλύπτεται από δανεισμό και με υποτιμήσεις της δραχμής. Μέχρι το 1985 είχαν γίνει δύο υποτιμήσεις συνοδευόμενες από δραματικά διαγγέλματα του Α. Παπανδρέου, ο οποίος εξηγούσε την αναγκαιότητά τους ώστε να γίνει ανταγωνιστική η οικονομία. Φυσικά, οι υποτιμήσεις πήγαιναν χαμένες και χρησίμευαν μόνο για να αυξηθούν οι ανούσιες κρατικές παροχές.
Εισήχθη στην πολιτική ο όρος “λαϊκισμός” που απλά σήμαινε πως το κράτος επικέντρωνε την πολιτική του στην ψηφοθηρία και όχι στην ενδεδειγμένα σωστή διακυβέρνηση. Από τον κανόνα αυτό δεν απέκλιναν ούτε οι κυβερνήσεις Μητσοτάκη και Κώστα Καραμανλή. Αδικαιολόγητες αυξήσεις μισθών και χορηγήσεις επιδομάτων, αναναγκαίοι διορισμοί, υπερβολικά συνταξιοδοτικά δικαιώματα και αντικοινωνικός συνδικαλισμός. Ο “κάθε πικραμένος” μπορούσε να κλείνει δρόμους, να κάνει καταλήψεις και να ταλαιπωρεί τους συμπολίτες του στο όνομα των “δίκαιων αιτημάτων”.

3) Μόλις πήραν την εξουσία οι επιτελείς του ΠΑΣΟΚ διέγνωσαν αδυναμία εφαρμογής του προγράμματός τους γιατί “οι κρατικές υπηρεσίες είναι στελεχωμένες από δεξιούς που μας σαμποτάρουν”. Έπρεπε λοιπόν “να γίνουν διορισμοί δικών μας ώστε να μπορούμε να κάνουμε τη δουλειά μας”. Φυσικά οι νέοι έπρεπε να είναι υπεράριθμοι αφού οι απολύσεις δεν ήταν δυνατές. Θα έπρεπε να “εφεύρουν” και νέες κρατικές υπηρεσίες για την απορρόφησή τους. Σε συνδυασμό με το “άνοιγμα του κόμματος στο λαό” (μπορούσε να εγγράφεται μέλος όποιος το ήθελε, ενώ μέχρι τότε κάθε νέα εγγραφή έπρεπε να εγκρίνεται από τα ήδη υπάρχοντα μέλη. Έτσι οι ΤΟ του ΠΑΣΟΚ γέμισαν με καιροσκόπους που είχαν σαν στόχο το “ίδιον όφελος”) οι κρατικές υπηρεσίες γέμισαν με αμφιλεγόμενης ποιότητας στελέχη. Το “λάδωμα” και το “φακελάκι” έγινε απαραίτητη προϋπόθεση για κάθε συναλλαγή άσχετα με το αν ο πολίτης ήταν παράνομος ή νόμιμος. Η δικαιολογία ήταν πως οι δημόσιοι υπάλληλοι αμείβονταν πενιχρά και είχαν “σιωπηλά” το δικαίωμα εξτρά αμοιβής! Υπήρχαν μάλιστα και “ταρίφες” πχ για χορήγηση διπλώματος αυτοκινήτου, άσχετα με το αν ο υποψήφιος ήξερε ή όχι να οδηγεί.
Εφ' όσον “γλυκάθηκε η γριά τα σύκα”, η παραοικονομία άρχισε να γιγαντώνεται και να φτάνει μέχρι την κορυφή (βάφτιζαν το “λάδωμα” σαν “ενίσχυση για τον προεκλογικό αγώνα”). Οι επιχειρήσεις, για να κάνουν δουλειές στην Ελλάδα, έπρεπε να πληρώσουν “προμήθειες” που έφταναν μέχρι και το 40%! Επί πλέον το “λάδωμα” κορυφαίων στελεχών δεν τους εξασφάλιζε την συμφωνία γιατί έπρεπε να δίνουν και σε όποιον υπάλληλο έβαζε υπογραφή! Έτσι το κόστος των δημοσίων έργων και προμηθειών ήταν τεράστιο και υπερτιμολογημένο.
Σε όλο αυτό το σκηνικό προστέθηκαν και αμφιλεγόμενοι επιχειρηματίες (γιατί έλεγαν πως το ΠΑΣΟΚ έπρεπε να στηρίζεται σε δικούς του ισχυρούς οικονομικούς παράγοντες), οι οποίοι γιγαντώθηκαν κυρίως μέσω κρατικών προμηθειών (φυσικά με εισαγόμενα προϊόντα γιατί η πολιτική σκόπιμα ευνοούσε τις εισαγωγές και όχι την τοπική παραγωγική ανάπτυξη).
Το σκάνδαλο του χρηματιστηρίου ήταν το αποκορύφωμα της τότε ελληνικής πολιτικής. Με τον γενικό δείκτη σε επίπεδα κράτους οικονομικού κολοσσού, οι τότε πολιτικοί προέτρεπαν τους Έλληνες να επενδύσουν στο χρηματιστήριο! Λέγεται πως “έριξαν” στο χρηματιστήριο και τα αποθεματικά των ασφαλιστικών ταμείων με αποτέλεσμα όλα τους να χρεοκοπήσουν.

4) Η παιδεία άλλαξε προς το χειρότερο με τον ξεπεσμό των ηθικών αξιών. Καταλήψεις και αντιπαιδαγωγικές συμπεριφορές σε συνδυασμό με ένα εκπαιδευτικό σύστημα που απαιτούσε την αποστήθιση και όχι την κριτική σκέψη, οδήγησαν στην αναγκαιότητα της παραπαιδείας. “Δωρεάν παιδεία” σήμαινε διάθεση μεγάλων ποσών για φροντιστήρια και ιδιαίτερα μαθήματα. Η ανάγκη “όλοι οι Έλληνες να πάρουν ένα χαρτί” οδήγησε στην ίδρυση σωρείας, αμφιβόλου αναγκαιότητας, σχολών ανώτατης και ανώτερης εκπαίδευσης με αποτέλεσμα χιλιάδες ανέργων πτυχιούχων.
Η υγεία, μέσω του ΕΣΥ, υποτίθεται πως έγινε δωρεάν. Οι χαμηλής ποιότητας ξενοδοχειακές υποδομές των νοσοκομείων και το απαραίτητο “φακελάκι”, καθ' όλου δεν έδωσαν στους Έλληνες την εντύπωση πως το κράτος προστατεύει την υγεία τους. 

5) Στον τομέα του “εθνικού διχασμού” πιστεύω πως το ΠΑΣΟΚ πέτυχε το στόχο του.

Επίλογος: Όπως είναι φυσικό η Ελλάδα, όπως την περιγράφω παραπάνω, χρεοκόπησε!


Πέμπτη, 13 Οκτωβρίου 2011

Εδώ ο κόσμος χάνεται...

Η κλασική ελληνική παροιμία, που αντιπροσωπεύει το μεγαλείο της λαϊκής σοφίας: "εδώ ο κόσμος χάνεται και το μ... χτενίζεται" καταρρακώθηκε τελευταία και κατάντησε "εδώ ο κόσμος χάνεται και το μ... κουρεύεται".
Κύριοι! το κούρεμα του μ... δεν συμβαδίζει με την ελληνική παράδοση και τα ήθη του λαού μας!
Αφήστε που ο βιασμός που υπέστη τα τελευταία δυο χρόνια, ξεπερνά κάθε φαντασία.
Και για να σοβαρευτούμε λίγο:
Όλος ο κόσμος βλέπει το αυτονόητο. Ακόμη και γερμανικά δημοσιεύματα (http://www.handelsblatt.com/politik/international/there-is-a-life-after-death/4169472.html)  αναφέρονται στον λάθος δρόμο που ακολουθεί η ελληνική πολιτική. 

Τετάρτη, 12 Οκτωβρίου 2011

Το πρόβλημα της γραφειοκρατίας


Λίγες δεκάδες χρόνια πριν η παραγωγή αγαθών εξαρτώταν σχεδόν αποκλειστικά από την εργασία. Έτσι το κόστος του τελικού προϊόντος υπολογιζόταν με βάση το κόστος του εργατικού δυναμικού και μιας λογικής φορολόγησης.
Η οργάνωση της σύγχρονης κοινωνίας απαιτεί την ανώτατη εκπαίδευση σχεδόν του συνόλου του πληθυσμού. Αυτό συνεπάγει την σημαντική μείωση του εργατικού δυναμικού και τον πληθωρισμό επιστημόνων. Η υπερπροσφορά επιστημονικού δυναμικού απαιτεί την ίδρυση οργανισμών και την επινόηση επαγγελματικών δραστηριοτήτων για την απορρόφησή τους.
Ένα απλό παράδειγμα είναι η πρώτη κατοικία. Κάποτε χρειαζόταν μόνο το οικόπεδο και ο κάτοχός του, συνήθως με προσωπική εργασία, το έχτιζε και αποφάσιζε πως θα το διαμορφώσει με βάση τις ανάγκες της οικογένειάς του. Το τελικό αποτέλεσμα ήταν να κατασκευαστούν από χωριά έως και πόλεις που μέχρι σήμερα προκαλούν θαυμασμό για την ομορφιά τους και αποτελούν πόλο έλξης τουριστών. Το τελικό κόστος κατασκευής εξαρτώταν κυρίως από το κόστος των εργατών και των υλικών.
Σήμερα η κατασκευή πρώτης κατοικίας προκαλεί μιαν απίστευτη ταλαιπωρία και ένα δυσανάλογο κόστος. Χρειάζονται δεκάδες ειδικότητες επιστημόνων και εργαζομένων και μια υπέρμετρη ταλαιπωρία σε δημόσιες υπηρεσίες (πολεοδομία, ΙΚΑ κτλ). Ο σχεδιασμός δεν είναι πλέον με βάση τις ανάγκες του μελλοντικού ενοίκου, αλλά με βάση τον “κτηριοδομικό” και άλλους κανονισμούς, όπου συνήθως δεν βγαίνει άκρη και απαιτείται κάποιο “δώρο” για την επιτάχυνση των διαδικασιών. Ακολουθεί μια αδιανόητη φορολόγηση που ουσιαστικά ισοδυναμεί με νοίκι.
Αυτό σημαίνει ότι σήμερα το κόστος ιδιοκατοίκησης είναι τουλάχιστον εκατονταπλάσιο σε σχέση με 100 χρόνια πριν και το επιπλέον κόστος διατίθεται για τους φόρους και την αμοιβή των επιστημόνων και των δημοσίων υπαλλήλων που εμπλέκονται. Δεν αφορά δηλαδή την ουσία της κατασκευής (εργατικό δυναμικό, υλικά), αλλά όλα τα παρελκόμενα που “προβλέπονται” από τους νόμους.
Το δε τελικό αισθητικό αποτέλεσμα δεν είναι καθόλου καλύτερο από εκείνο το προ εκατονταετίας. Αρκεί να παρατηρήσει κάποιος την “ομορφιά” της σύγχρονης Αθήνας που χτίστηκε με τους “κτηριοδομικούς κανονισμούς”.
Το κράτος, λοιπόν, για να καταπολεμήσει την ανεργία των επιστημόνων τους πληρώνει από τον δημόσιο προϋπολογισμό έμμεσα ή άμεσα (συμβάσεις ή διορισμούς ή νόμους που απαιτούν την συμβολή τους) και κατασκευάζει νόμους με σκοπό την αύξηση της γραφειοκρατίας και την διεύρυνση της αγοράς εργασίας (πχ το ΠΔ 84/01 σχετικά με τις προδιαγραφές ιατρείων. Λες και ο γιατρός δεν ξέρει πως πρέπει να είναι το ιατρείο του και πρέπει να του το υποδείξει κάποιος άσχετος γραφειοκράτης. Ο νόμος αυτός εξασφαλίζει κρατικό έσοδο με παράβολο 200 ευρώ, δουλειά για τους μηχανικούς και απαιτεί νέα υπηρεσία στις νομαρχίες με επιπλέον διορισμούς. Το κόστος της νέας υπηρεσίας δεν καλύπτεται από το παράβολο των 200 ευρώ και το κράτος πρέπει να συμπληρώσει τον λογαριασμό.
Τα ανωτέρω συνεπάγουν:
1) την αύξηση της μη παραγωγικής οικονομικής δραστηριότητας (δηλ. δαπανώνται χρήματα όχι για να παραχθεί ένα προϊόν, αλλά για να αδειοδοτηθεί και να πιστοποιηθεί η "ποιότητά" του. Επίσης, δαπανώνται τεράστια ποσά για την εκπαίδευση επιστημόνων οι οποίοι ουσιαστικά δεν χρειάζονται. Ένας πτυχιούχος σήμερα, πότε θα κάνει απόσβεση των χρημάτων που δαπάνησε αρχίζοντας από τα φροντιστήρια του γυμνασίου και καταλήγοντας στο μεταπτυχιακό?
2) την παραοικονομία γιατί μέσα από δαιδαλώδεις κανονισμούς και νόμους το κλασικό “λάδωμα” είναι απαραίτητο. 
3) την διόγκωση του κράτους που πρέπει να συντηρεί χιλιάδες άχρηστες υπηρεσίες που να ασχολούνται ακόμη και με τις προσωπικές στιγμές των πολιτών. 
4) την έλλειψη εργατικού δυναμικού που έγινε προσπάθεια να επιλυθεί με την αθρόα είσοδο λαθρομεταναστών. Η ιδέα αυτή γύρισε μπούμερανγκ σε όλη την σύγχρονη Ευρώπη. 
5) το αρνητικό ισοζύγιο γιατί τα παραγόμενα προϊόντα είναι πολύ ακριβά και πωλούνται δύσκολα στο εξωτερικό (δεν είναι ανταγωνιστικά). Επίσης απαιτούνται τεράστια ποσά για την μισθοδοσία και την σύνταξη των υπεραρίθμων δημοσίων υπαλλήλων. Η δε αύξηση της φορολογίας δεν αυξάνει τα δημόσια έσοδα, αλλά προκαλεί μείωση μέσω της ύφεσης της οικονομίας (εφ' όσον το προϊόν γίνεται ακόμη ακριβότερο και η καταναλωτική δύναμη μειώνεται). 
6) Tο τελικό αποτέλεσμα είναι η χρεοκοπία γιατί το κομματικό κράτος θέλει, μέσω της εξασφάλισης  μη παραγωγικής εργασίας, ουσιαστικά να εξασφαλίζει τους ψηφοφόρους του! (έχω ακούσει και την φράση "εμένα ο βουλευτής μου με διόρισε για να παίρνω ένα μισθό και όχι για να δουλεύω"). Συνεπώς δεν μπορεί (δεν θέλει) να αλλάξει τη δομή του μέσω της εξάλειψης της γραφειοκρατίας.