Τετάρτη, 12 Οκτωβρίου 2011

Το πρόβλημα της γραφειοκρατίας


Λίγες δεκάδες χρόνια πριν η παραγωγή αγαθών εξαρτώταν σχεδόν αποκλειστικά από την εργασία. Έτσι το κόστος του τελικού προϊόντος υπολογιζόταν με βάση το κόστος του εργατικού δυναμικού και μιας λογικής φορολόγησης.
Η οργάνωση της σύγχρονης κοινωνίας απαιτεί την ανώτατη εκπαίδευση σχεδόν του συνόλου του πληθυσμού. Αυτό συνεπάγει την σημαντική μείωση του εργατικού δυναμικού και τον πληθωρισμό επιστημόνων. Η υπερπροσφορά επιστημονικού δυναμικού απαιτεί την ίδρυση οργανισμών και την επινόηση επαγγελματικών δραστηριοτήτων για την απορρόφησή τους.
Ένα απλό παράδειγμα είναι η πρώτη κατοικία. Κάποτε χρειαζόταν μόνο το οικόπεδο και ο κάτοχός του, συνήθως με προσωπική εργασία, το έχτιζε και αποφάσιζε πως θα το διαμορφώσει με βάση τις ανάγκες της οικογένειάς του. Το τελικό αποτέλεσμα ήταν να κατασκευαστούν από χωριά έως και πόλεις που μέχρι σήμερα προκαλούν θαυμασμό για την ομορφιά τους και αποτελούν πόλο έλξης τουριστών. Το τελικό κόστος κατασκευής εξαρτώταν κυρίως από το κόστος των εργατών και των υλικών.
Σήμερα η κατασκευή πρώτης κατοικίας προκαλεί μιαν απίστευτη ταλαιπωρία και ένα δυσανάλογο κόστος. Χρειάζονται δεκάδες ειδικότητες επιστημόνων και εργαζομένων και μια υπέρμετρη ταλαιπωρία σε δημόσιες υπηρεσίες (πολεοδομία, ΙΚΑ κτλ). Ο σχεδιασμός δεν είναι πλέον με βάση τις ανάγκες του μελλοντικού ενοίκου, αλλά με βάση τον “κτηριοδομικό” και άλλους κανονισμούς, όπου συνήθως δεν βγαίνει άκρη και απαιτείται κάποιο “δώρο” για την επιτάχυνση των διαδικασιών. Ακολουθεί μια αδιανόητη φορολόγηση που ουσιαστικά ισοδυναμεί με νοίκι.
Αυτό σημαίνει ότι σήμερα το κόστος ιδιοκατοίκησης είναι τουλάχιστον εκατονταπλάσιο σε σχέση με 100 χρόνια πριν και το επιπλέον κόστος διατίθεται για τους φόρους και την αμοιβή των επιστημόνων και των δημοσίων υπαλλήλων που εμπλέκονται. Δεν αφορά δηλαδή την ουσία της κατασκευής (εργατικό δυναμικό, υλικά), αλλά όλα τα παρελκόμενα που “προβλέπονται” από τους νόμους.
Το δε τελικό αισθητικό αποτέλεσμα δεν είναι καθόλου καλύτερο από εκείνο το προ εκατονταετίας. Αρκεί να παρατηρήσει κάποιος την “ομορφιά” της σύγχρονης Αθήνας που χτίστηκε με τους “κτηριοδομικούς κανονισμούς”.
Το κράτος, λοιπόν, για να καταπολεμήσει την ανεργία των επιστημόνων τους πληρώνει από τον δημόσιο προϋπολογισμό έμμεσα ή άμεσα (συμβάσεις ή διορισμούς ή νόμους που απαιτούν την συμβολή τους) και κατασκευάζει νόμους με σκοπό την αύξηση της γραφειοκρατίας και την διεύρυνση της αγοράς εργασίας (πχ το ΠΔ 84/01 σχετικά με τις προδιαγραφές ιατρείων. Λες και ο γιατρός δεν ξέρει πως πρέπει να είναι το ιατρείο του και πρέπει να του το υποδείξει κάποιος άσχετος γραφειοκράτης. Ο νόμος αυτός εξασφαλίζει κρατικό έσοδο με παράβολο 200 ευρώ, δουλειά για τους μηχανικούς και απαιτεί νέα υπηρεσία στις νομαρχίες με επιπλέον διορισμούς. Το κόστος της νέας υπηρεσίας δεν καλύπτεται από το παράβολο των 200 ευρώ και το κράτος πρέπει να συμπληρώσει τον λογαριασμό.
Τα ανωτέρω συνεπάγουν:
1) την αύξηση της μη παραγωγικής οικονομικής δραστηριότητας (δηλ. δαπανώνται χρήματα όχι για να παραχθεί ένα προϊόν, αλλά για να αδειοδοτηθεί και να πιστοποιηθεί η "ποιότητά" του. Επίσης, δαπανώνται τεράστια ποσά για την εκπαίδευση επιστημόνων οι οποίοι ουσιαστικά δεν χρειάζονται. Ένας πτυχιούχος σήμερα, πότε θα κάνει απόσβεση των χρημάτων που δαπάνησε αρχίζοντας από τα φροντιστήρια του γυμνασίου και καταλήγοντας στο μεταπτυχιακό?
2) την παραοικονομία γιατί μέσα από δαιδαλώδεις κανονισμούς και νόμους το κλασικό “λάδωμα” είναι απαραίτητο. 
3) την διόγκωση του κράτους που πρέπει να συντηρεί χιλιάδες άχρηστες υπηρεσίες που να ασχολούνται ακόμη και με τις προσωπικές στιγμές των πολιτών. 
4) την έλλειψη εργατικού δυναμικού που έγινε προσπάθεια να επιλυθεί με την αθρόα είσοδο λαθρομεταναστών. Η ιδέα αυτή γύρισε μπούμερανγκ σε όλη την σύγχρονη Ευρώπη. 
5) το αρνητικό ισοζύγιο γιατί τα παραγόμενα προϊόντα είναι πολύ ακριβά και πωλούνται δύσκολα στο εξωτερικό (δεν είναι ανταγωνιστικά). Επίσης απαιτούνται τεράστια ποσά για την μισθοδοσία και την σύνταξη των υπεραρίθμων δημοσίων υπαλλήλων. Η δε αύξηση της φορολογίας δεν αυξάνει τα δημόσια έσοδα, αλλά προκαλεί μείωση μέσω της ύφεσης της οικονομίας (εφ' όσον το προϊόν γίνεται ακόμη ακριβότερο και η καταναλωτική δύναμη μειώνεται). 
6) Tο τελικό αποτέλεσμα είναι η χρεοκοπία γιατί το κομματικό κράτος θέλει, μέσω της εξασφάλισης  μη παραγωγικής εργασίας, ουσιαστικά να εξασφαλίζει τους ψηφοφόρους του! (έχω ακούσει και την φράση "εμένα ο βουλευτής μου με διόρισε για να παίρνω ένα μισθό και όχι για να δουλεύω"). Συνεπώς δεν μπορεί (δεν θέλει) να αλλάξει τη δομή του μέσω της εξάλειψης της γραφειοκρατίας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου